NGOs tham gia giám sát môi trường: cần thiết và cơ sở pháp lý!

Ô nhiễm môi trường đến từ công ty Vedan, Miwon, Lee&Men đến tập đoàn Formosa, hay Nhiệt điện Vĩnh Tân 2,… cần thiết cho thấy, sự tham gia của các tổ chức Xã hội dân sự trong giám sát và ngăn chặn sự hủy hoại sinh thái trong phát triển kinh tế tại Việt Nam.

Môi trường và bảo vệ môi trường hiện nay là một chủ đề rất nóng, gây bức xúc dư luận xã hội. Ô nhiễm diễn ra ở diện rộng (ô nhiễm nước, đất, không khí) tại nhiều tỉnh thành của Việt Nam. Bản chất của hiện tượng này xuất phát từ sự khuyến khích chủ nghĩa tư bản hoang dã, được hiểu là đánh đổi môi trường để lấy sự đầu tư – phát triển kinh tế.

Trong một thông tin đưa ra vào sáng ngày 24/08/2016, Thủ tướng Việt Nam Nguyễn Xuân Phúc đã nhấn mạnh rằng: Môi trường Việt nam đang chịu nhiều áp lực lớn từ phát triển kinh tế – xã hội trong nước, theo dòng thương mại quốc tế và tác động xuyên biên giới. Hàng năm có hơn 2.000 dự án thuộc đối tượng phải lập báo cáo đánh giá tác động môi trường.

Cùng ngày, báo Tuổi Trẻ cũng đưa ra thông tin, theo đó nhóm công ty như Vedan, Miwon, Formosa, khói bụi ô nhiễm của nhà máy Nhiệt điện Vĩnh Tân 2, Công ty Lee&Men,… là những điển hình cho vi phạm quy chuẩn bảo vệ môi trường hiện nay tại Việt Nam.

Giám sát môi trường của các Tổ chức Xã hội dân sự tại Việt Nam là một sự cần thiết

Vấn đề đặt ra là, ngoài sự vào cuộc của chính quyền, thì các tổ chức xã hội dân sự sẽ đóng vai trò như thế nào trong vấn đề này, và sẽ dựa trên cơ sở pháp lý nào?

Quan điểm cơ sở cho sự tham gia giám sát môi trường

Trong Hiến pháp Việt Nam năm 2013, điều thứ 25 quy định: “Công dân có quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí, tiếp cận thông tin, hội họp, lập hội, biểu tình. Việc thực hiện các quyền này do pháp luật quy định”.

Quan điểm pháp lý thúc đẩy giám sát môi trường

Làm thế nào để các tổ chức Xã hội dân sự có thể tham gia vào việc giám sát môi trường? Điều này thể hiện qua 3 bước pháp lý cụ thể như sau:

Quy định về quyền tiếp cận thông tin môi trường của tổ chức XHDS. Quyền này được cụ thể hóa trong những quy định của Luật BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG 2014 về nghĩa vụ công khai thông tin và quyền yêu cầu cung cấp thông tin của các bên liên quan như cơ quan quản lý các cấp, doanh nghiệp, người dân, các tổ chức xã hội.

Điều 145 của Luật BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG 2014 quy định về quyền của tổ chức chính trị – xã hội, xã hội – nghề nghiệp: “Được cung cấp và yêu cầu cung cấp thông tin về bảo vệ môi trường theo quy định của pháp luật”. Điều 146 quy định về quyền đại diện cộng đồng dân cư trên địa bàn chịu tác động môi trường của cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ có quyền yêu cầu chủ cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ cung cấp thông tin về bảo vệ môi trường thông qua đối thoại trực tiếp hoặc bằng văn bản; tổ chức tìm hiểu thực tế về công tác bảo vệ môi trường của cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ; thu thập, cung cấp thông tin cho cơ quan có thẩm quyền và chịu trách nhiệm về thông tin cung cấp và có quyền yêu cầu cơ quan quản lý nhà nước có liên quan cung cấp kết quả thanh tra, kiểm tra, xử lý đối với cơ sở.

Cần phải hiểu, CỘNG ĐỒNG ở đây là những cá nhân/ tổ chức chịu ảnh hưởng trực tiếp hoặc gián tiếp bởi ô nhiễm môi trường. Trong đó có cả các tổ chức báo chí và tổ chức Xã hội dân sự.

Vào năm 2016, một thảm họa môi trường biển xảy ra tại miền Trung Việt Nam mang tên “Thảm họa Formosa”. Theo đó, nguồn thải lớn từ tổ hợp nhà máy của Công ty Formosa Hà Tĩnh chứa độc tố tạo thành một dạng phức hợp, di chuyển vào Nam làm hải sản ở tầng đáy biển chết.

Hệ quả là, cá chết diện rộng trên 4 tỉnh (Thừa Thiên Huế, Quảng Trị, Quảng Bình và Hà Tĩnh), khiến hơn 200 ngàn người dân, trong đó có 41 ngàn ngư dân bị ảnh hưởng. Chỉ tính riêng tỉnh Quảng Bình có 18 xã chuyên làm nghề biển với hơn 14.000 hộ và 24.000 lao động nghề biển. Theo Vnexpress, thảm họa này gần như hoàn toàn phá hủy ngành du lịch của khu vực khi doanh thu từ du lịch giảm tới 90%.

Đến 18/05/2017 (tức hơn 1 năm xảy ra thảm họa cá chết), ông Trần Xuân Thành, Cục phó Cục Kiểm ngư cho biết. Cơ quan này “chú trọng kiểm tra, kiểm soát, không để ngư dân khai thác thủy sản tầng đáy từ 20 hải lý trở vào bờ tại vùng biển của 4 tỉnh miền Trung bị ảnh hưởng bởi sự cố Formosa, nhằm bảo vệ sự phục hồi, tái tạo các hệ sinh thái, nguồn lợi hải sản ven bờ…”

Thái Hà (#XHDS)

Công dân và xã hội dân sự

Công dân và xã hội dân sự là những khái niệm quan trọng trong nghiên cứu khoa học chính trị. Trong bài này, bạn sẽ biết được công dân là gì và nó có nghĩa như thế nào. Bạn sẽ hiểu về vai trò quan trọng của xã hội dân sự trong một nền dân chủ.

Quốc tịch là gì?

Có nhiều quyền công dân. Quyền công dân là sự cho phép một số quyền, đặc quyền cho một chủ thể xã hội và được bảo vệ bởi nhà nước. Quyền công dân cũng bao gồm áp thuế và các nghĩa vụ cho nhà nước. Một nhà nước là một thực thể chính trị thiết lập pháp luật, cung cấp trật tự và an ninh cho một khu vực địa chính trị. Bạn có thể nghĩ về nó đơn giản chỉ là các tổ chức của chính phủ đối với một cộng đồng và khu vực địa lý nói riêng.

Mỗi quốc gia sẽ xác định các yêu cầu riêng của mình cho công dân. Ví dụ Việt Nam là một quốc gia, và tại đây – công dân có thể đươc hiểu theo hai cách khác nhau. Thứ nhất, tất cả những người sinh ra ở Việt Nam là công dân. Thứ hai, người nước ngoài có thể trở thành công dân thông qua quá trình nhập tịch.

Trách nhiệm & nghĩa vụ

Thanh Sơn là một công dân Việt Nam. Anh sẽ được bảo vệ bởi Chính phủ Việt Nam cũng như hưởng một số quyền nhất định. Một chính phủ sẽ bảo vệ công dân của mình khỏi những tội ác trong nước, khủng bố, và các mối đe dọa về kinh tế lẫn quân sự. Tại Việt Nam, nhiều quyền quan trọng được bảo hộ được nằm trong Hiến pháp hoặc Công ước Quyền dân sự và chính trị được nhà nước ký kết. Một số quyền khác được thành lập thông qua hệ thống pháp lý nhà nước, chẳng hạn như các chương trình bảo hiểm xã hội và chống phân biệt đối xử.

Công dân và xã hội dân sự
Việt Nam – nghĩa vụ quân sự là bắt buộc

Quốc tịch cũng đi kèm với nghĩa vụ và bổn phận đối với nhà nước, ví dụ như nhiệm vụ quan trọng nhất của Thanh Sơn với tư cách công dân là lòng trung thành. Anh sẽ không đặt lợi ích của bất kỳ nhà nước khác trên lợi ích của riêng mình. Nếu có, nó sẽ là hành vi phản quốc, một tội cực kỳ nghiêm trọng. Ở Việt Nam chế độ quân sự là bắt buộc. Nhưng một số quốc gia khác, thì nghĩa vụ này chỉ có trong thời kỳ chiến tranh.

Công dân đa cấp độ

Nếu xét ở vị trí là công dân của Việt Nam, Thanh Sơn có thể không giới hạn ở cấp độ quốc gia, mà anh còn là một công dân của thành phố Hà Nội, đây là một đơn vị chính trị của một quốc gia, có thể tạm gọi là nhà nước trong một nhà nước. Tại Việt Nam, một người là công dân của địa phương nơi người đó cư trú. Kể từ khi Thanh Sơn sống ở Hà Nội, anh đồng thời vừa là công dân Việt Nam, vừa là công dân của thành phố Hà Nội.

Thanh Sơn thậm chí có thể là một công dân của nhiều quốc gia. Hai quốc tịch chỉ đơn giản là khi một người là công dân của hơn một quốc gia. Ví dụ, Thanh Sơn có thể là công dân của cả Việt Nam và Lào. Điều này có vấn đề hay không phụ thuộc vào mối quan hệ lâu dài và thân thiện giữa hai nước với nhau đến đâu, điều này cũng hàm nghĩa – hai quốc tịch có thể tạo ra vấn đề nếu hai nước không quá thân thiện. Hãy nhớ rằng, một công dân có nghĩa vụ trung thành với đất nước của mình, vì vậy hai quốc tịch có thể tạo ra xung đột về lòng lòng trung thành.

Công dân và xã hội dân sự
Một công dân có thể có nhiều cấp độ. Ảnh: báo Thanh Niên

Xã hội dân sự có thể được coi như tổ chức đời sống. Đây là hoạt động có tổ chức và các tổ chức trong đó mọi người có quyền lợi và giá trị tham gia chung. Xã hội dân sự không dựa trên lợi nhuận kinh doanh hoặc chính phủ. Xã hội dân sự, thay vào đó, ở giữa khu vực công và khu vực tư nhân. Trong thực tế, một số gọi nó là khu vực thứ ba. Ví dụ về tổ chức đời sống có sự tham gia của các tổ chức và các tổ chức – chẳng hạn như các hiệp hội doanh nghiệp – tổ chức từ thiện, đoàn thể, các phong trào xã hội, các tổ chức cộng đồng và các nhóm vận động chính trị.

Xã hội dân sự cũng có thể được xem như là một thành phần cần thiết của một tổ chức “xã hội tốt đẹp”. Tuy nhiên, sự tham gia dân sự tích cực trong các hiệp hội công dân có thể hỗ trợ một xã hội dân chủ, tự do chỉ khi các thành viên của các hiệp hội dân sự có những giá trị chung về lợi ích lẫn mục tiêu. Dù thế, một xã hội dân sự mạnh mẽ không nhất thiết dẫn đến một xã hội dân chủ, tự do và công bằng. Tất nhiên, một số tổ chức dân sự có thể hỗ trợ bạo lực, hủ tục và các giá trị phản diện khác.

Công dân và xã hội dân sự
Xã hội dân sự là nơi cho phép công dân được quyền tham chính.

Cuối cùng, xã hội dân sự có thể được xem như là một diễn đàn để thảo luận công khai, tranh luận và cân nhắc. Các cơ quan, tổ chức tạo nên xã hội dân sự, cung cấp một nơi mà các thành viên có quyền lợi và giá trị tương tự có thể gặp gỡ, thảo luận và tranh luận về những vấn đề lớn trong ngày, bao gồm cả các vấn đề xã hội và chính sách công. Ví dụ, Thanh Sơn là một đại lý bất động sản thuộc về một hiệp hội bất động sản, nơi anh và các thành viên khác sẽ tranh luận về vấn đề vô gia cư trong cộng đồng và những gì có thể được thực hiện để cung cấp nhà ở giá cả phải chăng.

Tầm quan trọng của xã hội dân sự

Xã hội dân sự là cách thức mà chúng ta có thể tham gia cùng với những người cùng chí hướng và cố gắng định hình xã hội theo những cách mà họ tin rằng nó phải được định hình. Điều này có thể có nghĩa là tình nguyện tại một bệnh viện địa phương thông qua một tổ chức hoặc nhà thờ, hoặc phản đối một hành động chính phủ. Xã hội dân sự cũng được hiểu như là cách thức giúp đỡ một thành viên mới gia nhập hội nghề nghiệp, thông qua một dự án/ chương trình được cung cấp bởi hiệp hội chuyên nghiệp. Và nó cũng có thể có nghĩa là tham gia xây dựng khu phố địa phương hoặc xây dựng phong trào cộng đồng mạnh hơn bằng cách tham gia một giải đấu thể thao, dự án nông nghiệp hữu cơ cho cộng đồng. Đó là sự tham gia của công dân và sự tham gia thông qua tổ chức đời sống dẫn đến một xã hội dân sự và các lợi ích mà có thể được bắt nguồn từ nó.

La Nghi (#XHDS)

Câu chuyện về cô gái Iraq và hủ tục cấm phụ nữ đi xe đạp

Bất chấp những điều cấm kỵ, Marina Jaber, cô gái 25 tuổi người Iraq, đã dẫn đầu nhóm diễu hành bằng xe đạp tại trung tâm Baghdad (Iraq) trong một buổi sáng thứ Hai (05/12/2016).

Mạng xã hội lập tức sốt nóng với hình ảnh Baghdad Al-Adhamiya: “Một cô gái Baghdadi thách thức truyền thống và cưỡi xe đạp của mình ở trung tâm Baghdad”.

“Tôi là xã hội”

“Tham vọng của tôi là không chỉ cưỡi một chiếc xe đạp … đi xe đạp là một biểu tượng để phá vỡ hiện trạng của xã hội Iraq,” Marina Jaber nói. “Trước đó, tôi từng đổ lỗi cho xã hội về nhiều điều mà tôi bị cấm cản bởi tôi là phụ nữ, nhưng sau đó tôi phát hiện ra rằng, mình chính là xã hội”.

Câu chuyện về cô gái Iraq và hủ tục cấm phụ nữ đi xe đạp
Jaber giải thích rằng, cô nảy sinh ý tưởng khi có chuyến đi London trong dịp Giáng sinh năm 2015 với chồng mình, và đã có cuộc gặp với Boris Johnson – người đã phát động một chương trình cho thuê xe đạp trên toàn thành phố. Chính tại thời điểm đó, cô đã muốn mình được cưỡi lại chiếc xe đạp như khi còn nhỏ.

“Lúc đầu tôi có cảm giác sợ hãi, thậm chí có thể nghe nhịp tim của mình”. Khi tôi đến khu vực Abu Nuwas, Shawaka, Jadriya, Mansour và Al-Mutanabi, đã có người bắt đầu nhìn tôi.” Và khi đi đến khu vực bảo thủ như Shorjah và Al-Meedan, cô đã phải đối mặt với nhiều vấn đề.

Vào tháng 4 năm 2016, Jaber có một cuộc triển lãm nghê thuật trình diễn tại Baghdad – Iraq. Đó là một sáng kiến dân sự khuyến khích người dân Baghdad, đặc biệt phụ nữ có thể di chuyển trên các đường phố bằng xe đạp. Và kể từ tháng Mười, số lượng người tham gia đã lên đến 50-100 người. Sáng kiến cũng thu hút sự chú ý từ truyền thông khu vực Trung Đông.

“Có một số người phản đối, một số khác nhìn tôi với ánh mắt kỳ lạ” Jaber cho biết.

Thậm chí, “Có một lần, một người đàn ông đã cố gắng để gỡ bỏ bánh xe đạp để ngăn cản tôi. Có một chút đáng sợ,” Jaber nhớ lại.

“Nhưng hầu hết mọi người phản ứng tốt với nó, lúc đầu họ chỉ nhìn chằm chằm do không quen với cảnh tượng này.”

Câu chuyện về cô gái Iraq và hủ tục cấm phụ nữ đi xe đạp
“Tôi bắt đầu đi xe đạp ở các khu vực khác nhau tại Baghdad, và nó là một phần của cuộc triển lãm của tôi nhằm nghiên cứu thực tế,” cô nói. “Mục tiêu của tôi là phải biết lý do tại sao người dân Iraq, đặc biệt là phụ nữ không thể đi xe đạp và giải pháp là gì.”

Và khi “Họ tìm cách đẩy tôi và cố gắng kéo bánh xe tôi lại”, cô nhớ lại. “Tôi giữ im lặng và đi xuống xe, suy nghĩ về việc mình đang làm gì, có lúc tôi hơi nghi ngờ bản thân, nhưng sau đó, tôi đã tiếp tục” cô nói thêm.

Câu chuyện về cô gái Iraq và hủ tục cấm phụ nữ đi xe đạp
“Làm sao tôi có thể khuyến khích người khác chống lại hủ tục xã hội để bảo vệ quyền của mình nếu ngay cả tôi cũng không dám đi xe đạp cá nhân”

Giải pháp: lặp đi lặp lại

Trong một trong những hình ảnh được đăng bởi ‘Baghdad Aladmya,’ là hình ảnh ông già bị sốc, trong khi một đứa trẻ lại tỏ ra ngạc nhiên và cười khi thấy Jaber đi xe đạp.

“Lần đầu tiên ông ấy bị sốc và không chấp nhận, nhưng sau đó ông ấy quay đầu đi. Điều đó có nghĩa, tôi đã tìm ra giải pháp”, cô nói thêm.

“Làm sao tôi có thể khuyến khích người khác chống lại hủ tục xã hội để bảo vệ quyền của mình nếu ngay cả tôi cũng không dám đi xe đạp cá nhân”.

“Giải pháp là sự lặp đi lặp lại cho đến khi điều đó trở thành bình thường,” cô nói. Có nghĩa, “người dân Iraq cần phải thấy điều này thường xuyên hơn. Người dân Iraq có thể nói là nạn nhân của xã hội bởi vì phụ nữ chúng tôi đồng ý yên phận với những gì xã hội không chấp nhận”.

Sợ hãi đã quá đủ rồi: phụ nữ nên khẳng định quyền của mình và sử dụng chúng, vì chúng ta chính là xã hội”, cô gái Iraq 25 tuổi nói.

“Tôi sử dụng xe đạp của mình như thói quen hàng ngày. Bây giờ tôi không quan tâm đến ánh mắt của mọi người.”

Không có ý định ngừng lại

Jaber đã không thông báo cho cha và anh trai mình vì theo cô, “cũng giống như bất kỳ gia đình bảo thủ khác, họ sợ hãi trước sự phá vỡ hủ tục đó. Họ là đàn ông, nhưng họ đang sợ hãi. “

Sau khi tiến hành vượt rào, cô đã bắt đầu một cuộc đua marathon xe đạp cho các em gái ở Baghdad.

Nhiều người trên phương tiện truyền thông xã hội tán dương lòng dũng cảm.

“Điều tốt nhất trong cuộc sống là cho một người làm những gì anh ấy hoặc cô ấy cho là đúng, và không quan tâm những gì người khác nói,” một phụ nữ tên là Muna Al-Shatawi nhận xét.

Câu chuyện về cô gái Iraq và hủ tục cấm phụ nữ đi xe đạp
“Tôi thích chiếc xe đạp của mình, và tôi sẽ tiếp tục đi nó trong năm nay”.

Một người phụ nữ dưới tên bí danh Um Rukya Al-Mayahi cho biết: “Tôi đã sẵn sàng sẽ phá vỡ truyền thống này.”

Một người đàn ông tên Faleh Abu Liqa bày tỏ sự ủng hộ với Jaber, “Rất đẹp tại sao không!”.

“Tôi không có ý định ngừng lại”, Jaber cho biết. “Tôi hy vọng, sẽ thu hút được nhiều người tham gia hơn”.

Sáng kiến dân sự này diễn ra trong bối cảnh, lực lượng vũ trang Iraq đang chiến đấu với các binh lính Nhà nước Hồi giáo để kiểm soát các thành phố miền bắc Mosul. Tại Baghdad, nơi thường xuyên chứng kiến những vụ đánh bom giết người hàng loạt, đã lấy đi nhịp sống thường nhật tại nơi này.

“Cũng có một thời gian, khi tôi đi tới một trạm kiểm soát của quân đội với khóm dây thép gai chắn ngang đường. Tôi rất lo lắng và dự tính sẽ tìm một đường khác để đi. Nhưng điều ngạc nhiên là khi người lính đó thấy tôi, họ để kéo dây thép gai để cho tôi đi”.

Câu chuyện về cô gái Iraq và hủ tục cấm phụ nữ đi xe đạp
Đi xe đạp không bị cấm tại Iraq, tuy nhiên khi người phụ nữ lớn lên (12 tuổi), họ thường bị gia đình cấm cản với quan niệm, người con gái có thể có thể mất trinh nếu đi xe đạp.

Ngoài sự ủng hộ trên mạng xã hội, Jaber cũng đã thu hút được sự ủng hộ của báo chí Iraq, cộng đồng nghệ thuật, và thậm chí cả lực lượng an ninh ở Baghdad.

“Người phụ trách an ninh Baghdad đã tìm đến tôi và bày tỏ sự ủng hộ,” Jaber nói, trong sự phấn khích.

“Tôi thích chiếc xe đạp của mình, và tôi sẽ tiếp tục đi nó trong năm nay”.

“Chúng tôi cần thúc đẩy nhiều phụ nữ đứng lên, thách thức và phá vỡ các ranh giới bị áp đặt”, Jaber cũng chia sẻ thêm, sự tham gia của nam giới trong lái xe đạp cũng được khuyến khích.

“Tôi nhận được nhiều sự quan tâm, rất nhiều người đã liên hệ với tôi kể từ khi tôi bắt đầu dự án và họ thổ lộ rằng, họ đã được truyền cảm hứng để theo đuổi những điều mà họ luôn luôn muốn làm.”

“Có cả một cô gái gần Mosul, người đã gửi cho tôi một bức ảnh cô đang đi trên chiếc xe đạp của mình.”

Trong những năm 1950, phụ nữ Iraq là nhóm người tiên phong trong thế giới Ả Rập thúc đẩy ban hành luật cho phép họ làm việc trong các ngành nghề như y học, kỹ thuật và pháp luật mà trước đó họ đã bị cấm. Những thay đổi này giúp tòa án chính phủ vượt lên trên tòa án Sharia’a nhằm cải thiện quyền phụ nữ, bao gồm quyền ly hôn, quyền nuôi con, thừa kế,…

Cho đến ngày nay, Iraq vẫn được coi là một trong những nước tiến bộ nhất ở khu vực Trung Đông. Tuy nhiên, các yếu tố nhân quyền cũng thường xuyên bị phản đối bởi các nhà lãnh đạo tôn giáo trong nước – lý do, họ muốn quay trở lại tòa án tôn giáo.

Luật Shari’a là luật hành vi hoặc luật tôn giáo của Hồi giáo. Sharia đề ra nhiều chủ đề giải quyết bằng luật pháp thế tục, trong đó có tội phạm, chính trị và kinh tế, cũng như các vấn đề cá nhân như tình dục, vệ sinh, chế độ ăn uống, cầu nguyện và ăn chay.

Ni Lala (#XHDS)

Theo Eldiario.es

Như đóa hoa, xã hội dân sự châu Á đang nảy nở nhưng mong manh

Sự phát triển nhanh chóng của các tổ chức xã hội dân sự ở khắp Châu Á đang có tác động đáng kể đến mối quan hệ giữa nhà nước và công dân, giữa công dân với các tổ chức của nhà nước, cũng như các giá trị hiện hành.

Trong một hội nghị gần đây được tổ chức bởi Akihiro Ogawa, giáo sư Nhật Bản tại Đại học Melbourne, gồm các học giả từ khắp khu vực quy tụ về để đưa ra đánh giá về không gian xã hội dân sự, các yếu tố nào đang đe dọa hay hỗ trợ nó.

Sự tập hợp này, theo học giả Jeff Kingston cho biết, nó chứng tỏ sự mở rộng và làm sâu sắc hóa xã hội dân sự ở khu vực châu Á. Không thể chối cãi được là xã hội dân sự trong khu vực đang “nở hoa”, mặc dù các thành tựu đạt được còn mong manh.

Trong các thập kỷ gần đây, nhiều tổ chức xã hội dân sự ở Châu Á đã mở rộng nhanh chóng, và mối quan tâm của họ hiện nay là quản lý, tư vấn, kinh doanh, giáo dục,… Hầu hết các nhóm phi chính phủ này đều nhỏ, thiếu nhân lực lẫn tài chính, nhưng họ vẫn tồn tại được bởi những người có sự nhiệt huyết với cộng đồng. Dù vậy, các tổ chức xã hội dân sự (CSO) vẫn bị hạn chế bởi những rào cản pháp lý và đón nhận sự dè chừng từ Chính phủ các nước.

Từ Pakistan, Ấn Độ, Sri Lanka đến Campuchia và Lào, các nền dân chủ tự do và các chính phủ độc tài đang lưu ý hơn đến nguồn tài trợ nước ngoài, bởi họ nghi ngờ rằng các CSO là cánh tay nối dài truyền bá các giá trị văn hóa, ý thức hệ của phương Tây. Động lực đến từ lo ngại rằng, các tổ chức xã hội dân sự đang làm suy yếu hoặc khiến nhà nước mất uy tín bằng sự vận động thành công nhóm người yếu thế trong xã hội hay các trường hợp bị ngược đãi như nhóm vận động nhân quyền cho LGBT, sắc tộc thiểu số hay tôn giáo. Bằng cách trao quyền cho người dân, các tổ chức xã hội dân sự thách thức và xóa bỏ sự chiếm hữu quyền lực của nhà nước.

Có hai xu hướng chính ảnh hưởng đến môi trường hoạt động của các CSO ở châu Á trong thế kỷ XXI là: sự lan tỏa của các chính sách kinh tế tân tự do; sự gia tăng và củng cố các nền dân chủ phi tự do. Những cải cách liên quan đến chính sách tự do kinh tế thường liên quan đến việc giảm vai trò của nhà nước và cắt giảm thuế, ngân sách của chính phủ. Tác động đối với người dễ bị tổn thương trong xã hội có thể rất thảm khốc vì nó ảnh hưởng đến các chương trình về xóa đói giảm nghèo, cải thiện mức sống, sức khoẻ và giáo dục. Cải cách như vậy tạo ra một chỗ đứng cho các CSO khi họ đáp ứng như một trung gian dịch vụ công của chính phủ.

Những cải cách tự do thực tế có xu hướng làm tăng sự chênh lệch giàu nghèo và phân cực xã hội. Trên khắp thế giới, chúng ta đang chứng kiến sự phản ứng đối với vấn đề toàn cầu hoá. Pankaj Mishra, trong cuốn “Thời đại giận dữ: Lịch sử hiện đại” (2017), nắm bắt được tinh thần dân chủ, giải thích mô hình dân chủ tân tự do đang bị bao vây bởi vì bản thân nó đã không được truyền tải đúng như bản chất của nó. Internet cho phép nhận thức rộng rãi hơn về những gì có thể đạt được. Và nó thúc đẩy sự bất mãn, làm dấy lên chủ nghĩa dân túy và tạo ra chủ nghĩa cực đoan.

Xu hướng thứ hai đang góp phần hình thành hệ sinh thái CSO ở châu Á là sự lan rộng của quản trị nhà nước chuyên quyền. Các nền dân chủ phi tự do như Thái Lan, Campuchia, Lào và Malaysia tổ chức các cuộc bầu cử, với chỉ một đảng và chỉ chấp nhận các quy định của pháp luật khi nó đảm bảo được nền dân chủ hoạch định. Sự tham nhũng, thiếu minh bạch là đặc trưng của nền dân chủ kiểu này, và trấn áp là phương tiện được ưa chuộng để duy trì quyền lực.

Nhìn chung nhóm xã hội dân sự ở các quốc gia phi tự do sẽ tiến hành kiểm duyệt truyền thông, đe dọa và hạn chế không gian liên quan đến tranh luận chính trị. Thiếu sự khoan dung, dẫn đến hình thành bầu không khí thù địch ở các CSO. Nhóm tự do phổ biến các giá trị đặc trưng của riêng nó nhằm chống lại điều mà nó cho là “phản động”. Ở châu Á, luồng gió của chủ nghĩa phi tự do đang làm thu hẹp không gian hoạt động của các CSO vào ngay thời điểm mà các CSO cần nhiều cải cách tự do hơn bao giờ hết. Tại nhóm nước dân chủ phi tự do, xuất hiện sự gia tăng của các tổ chức tôn giáo cực đoan, thậm chí nó còn là đặc trưng ở Nam và Đông Nam Á.

Sự sôi nổi của không gian xã hội dân sự châu Á không phải là một quá trình chỉ có đi lên, nó phụ thuộc vào sự ủng hộ và tham gia của người dân cũng như sự thay đổi của luồng gió chính trị. Trong một số trường hợp, hợp tác giữa nhà nước và các tổ chức xã hội dân sự đã phát triển mạnh và giúp giảm thiểu các vấn đề kinh tế – xã hội. Ví dụ, về thiên tai, trong những năm 2000, các CSO đã đóng vai trò không thể thiếu trong cứu trợ, đóng góp đáng kể vào việc thúc đẩy khả năng phục hồi sau thảm hoạ ở các cộng đồng dễ bị tổn thương, Nhật Bản là một ví dụ điển hình. Vai trò quan trọng của họ được toàn khu vực công nhận và do đó họ đã đạt được tính hợp pháp của xã hội.

Tuy nhiên, các chính phủ ở Châu Á vẫn mâu thuẫn khi nhìn về các tổ chức xã hội dân sự, họ coi các tổ chức này là sự kết hợp của mối đe dọa chính trị, là đối tác quỷ quyệt của toàn cầu hóa. Vì thiếu sự tin tưởng, các chính phủ đòi giám sát chặt chẽ hơn , muốn biết họ đang làm gì, yêu cầu của họ như thế nào.

Sự nhạy cảm chính trị của các cơ quan có thẩm quyền dẫn đến hình thành một khu vực cấm và các chủ đề cấm mà các CSO không được hoan nghênh hoặc chỉ có thể hoạt động dưới áp lực và trong giới hạn chặt chẽ. Ngay cả trong các xã hội độc đoán, các CSO cũng có thể đang tìm cách hỗ trợ không gian này, để tránh những hậu quả không mong muốn về kinh tế – xã hội. Ví dụ như Trung Quốc đang cho phép các nhà báo, luật sư và các nhà hoạt động khác tấn công các vấn đề chính trị nhạy cảm liên quan đến đàn áp, gia đình trị và tham nhũng.

Ở Indonesia, quốc gia cũng đã có quá trình chuyển đổi dân chủ, xã hội dân sự không phải luôn là một số nhóm được quốc tế bảo trợ, mà nó còn được kiểm soát bởi giới tinh hoa địa phương đại diện cho các mạng lưới quyền lực. Các mạng lưới quyền lực hiện tại hình thành môi trường hoạt động khắp Châu Á, nơi mà các CSO đang linh hoạt điều hướng một không gian phát triển trong đó hàm chứa nhiều nguy cơ và thách thức. Tất nhiên, họ cần sự hỗ trợ từ cộng đồng để phát triển một xu hướng mạnh.

Sóng (#XHDS)

Theo Japantimes

UNDP: các CSOs đóng vai trò giám sát cộng đồng

Chương trình phát triển Liên Hợp Quốc (UNDP) đánh giá tầm quan trọng của các tổ chức xã hội dân sự trên website chính thức, trong đó UNDP cũng chỉ ra vai trò, mục tiêu và các loại hình xã hội dân sự hợp tác cùng.

3 mục tiêu đẩy mạnh năng lực xã hội dân sự

Để thực hiện Mục tiêu phát triển Thiên niên kỷ (MDGs), UNDP tập trung vào ba mục tiêu cốt lõi: 1) đầu tư vào xã hội dân sự và sự tham gia của người dân, 2) hỗ trợ công dân hoạt động cho quản trị và phát triển dân chủ, 3) đẩy mạnh sự tham gia của người dân phát triển con người và tính đa nguyên.

Với mục tiêu đầu tiên, đầu tư cho xã hội dân sự và thúc đẩy sự tham gia của người dân, UNDP hỗ trợ môi trường thẩm quyền cho xã hội dân sự, hỗ trợ và đồng hành với xã hội dân sự trong ảnh hưởng chính sách và nâng cao môi trường, năng lực Liên hợp quốc để thu hút những nhà hoạt động xã hội dân sự đóng góp vào những thay đổi tích cực trong xã hội cũng như nâng cao sự tham gia của công dân.

Mục tiêu thứ hai – hỗ trợ công dân hoạt động cho quản trị và phát triển dân chủ được UNDP thực hiện thông qua các hoạt động dân sự tập trung đòi hỏi trách nhiệm giải trình và sự tham gia của chuyên gia, những người có kinh nghiệm để giải quyết các vấn đề xã hội một cách hiệu quả, tạo điều kiện cho việc tương tác trong nghị trình quốc gia đảm bảo tôn trọng lẫn nhau. Đồng thời mở rộng quy mô hoạt động của cộng đồng trong việc phát triển địa phương và tác động lên các cấp.

Với mục tiêu còn lại – đẩy mạnh sự tham gia của người dân trong phát triển con người và tính đa nguyên, UNDP tăng cường hỗ trợ mối hợp tác giữa UNDP và xã hội dân sự. Ngoài ra, các cơ chế đối thoại xã hội ở cấp quốc gia, khu vực và toàn cầu cũng được chú trọng để thúc đẩy sự tham gia trong tiến trình phát triển và đẩy mạnh các dạng thức, mạng lưới giữa nhiều bên liên quan vào những mục tiêu ưu tiên cho phát triển toàn cầu.

Các văn bản hướng dẫn làm việc cùng UNDP được thực hiện năm 2001 và 2012, đính kèm trong đường dẫn ở cuối bài viết (bản tiếng Anh).

Tại sao UNDP làm việc với xã hội dân sự?

Theo thông tin trên website, UNDP khẳng định những nhà hoạt động xã hội dân sự ở cấp quốc gia và quốc tế đóng vai trò quan trọng trong sự phát triển. Hợp tác với những nhà hoạt động này giúp đóng góp những can thiệp tích cực vào sự phát triển, đặc biệt là đối với các nhóm thiệt thòi và dễ bị tổn thương.

Sự tham gia của người dân là chìa khóa hành động của UNDP trong việc tăng cường thể chế và thực hành trong quản trị và ứng phó – bao gồm trách nhiệm giải trình, quản trị tốt, dân chủ hóa và hợp tác phát triển, chất lượng và tính sát thực của các chương trình phát triển chính thức. xã hội dân sự còn đóng vai trò quan trọng trong phát triển và hiệu quả hỗ trợ.

Theo đó, các tổ chức xã hội dân sự đóng vai trò lớn trong việc tạo ra những nhu cầu từ cấp người dân và thúc đẩy quản trị thích ứng với tình hình. Đặc biệt, xã hội dân sự đóng vai trò quan sát phản biện đời sống cộng đồng. Chưa kể, thành viên các tổ chức xã hội dân sự còn cống hiến thời gian, kỹ năng và kinh nghiệm của họ cho sự phát triển.

Loại hình xã hội dân sự làm việc cùng với UNDP?

Đối với UNDP, xã hội dân sự hình thành đa dạng các loại hình từ chính thức đến không chính thức, nằm ngoài nhà nước và thị trường. Các nhóm này bao gồm các phong trào xã hội, các tổ chức tình nguyện, các tổ chức người bản địa, tổ chức thành viên dựa trên quần chúng, tổ chức phi chính phủ, và các tổ chức có nền tảng cộng đồng, cũng như các cộng đồng và công dân hành động đơn lẻ hay tập trung.

UNDP cũng lập ra Ủy ban Cố vấn xã hội dân sự vào năm 2000. Mục đích chính là đưa lời khuyên cho các quyết định về chính sách, chiến lược phát triển xã hội dân sự của lãnh đạo cấp cao UNDP (người dịch).

UNDP hợp tác với mạng lưới các tổ chức xã hội dân sự (CSOs) tại địa phương, khu vực và quốc tế trong thực hiện chương trình và vận động chính sách. Ở cấp quốc gia, UNDP thường xuyên cung cấp những dịch vụ căn bản về y tế, giáo dục, cung cấp nước, mở rộng nông nghiệp hay những quỹ tín dụng vi mô. Ngoài ra, vấn đề xóa đói nghèo, thúc đẩy bình đẳng giới và vận động cho những mục tiêu thiên niên kỷ cũng được UNDP khuyến khích sự tham gia từ các tổ chức xã hội dân sự.

Lược dịch từ:

http://www.undp.org/content/undp/en/home/ourwork/funding/partners/civil_society_organizations.html

Nguồn tài liệu đề cập trong bài viết:

UNDP Corporate Strategy on Civil Society and Civic Engagement (2012)

UNDP and Civil Society Organizations: A Policy of Engagement (2001)

An Yên (#XHDS)

Tình hình tự do báo chí đang xấu đi trên toàn cầu

Hai phần ba trong số 180 nước được Tổ chức Phóng Viên Không Biên Giới khảo sát có tình trạng đàn áp tự do báo chí tệ hơn trước đây.

Báo cáo thường niên của Phóng Viên Không Biên Giới (RSF) cùng với bản Chỉ Số Tự Do Báo Chí Thế Giới năm 2017 (2017 World Press Freedom Index) cho thấy một bức tranh ảm đạm về tình hình tự do báo chí trên thế giới, nhất là tại những nước có chế độ độc tài đảng trị, quân phiệt hay tôn giáo cuồng tín.

Năm năm trở lại đây, các vụ vi phạm quyền tự do báo chí của các chính quyền trên thế giới tăng 14%. Bản báo cáo viết: “Chưa bao giờ thấy Quyền tự do báo chí trên thế giới bị đe dọa như hiện nay”.

Tự do báo chí đang trong tình trạng “khó khăn” (màu đỏ) và “nguy ngập” (màu đen) tại 72/180 quốc gia, bao chùm Trung Quốc, Nga, Ân Độ, hầu như toàn bộ Trung Đông, Trung Á và Trung Mỹ và hai phần ba châu Phi. Báo chí chỉ được tự do tại khoảng 50 nước ở Bắc Mỹ, châu Âu, Úc, Nam Phi.

Mười vị trí đội sổ tự do báo chí thế giới gồm: Lào, Guinea, Djibouti, Cuba, Sudan, Việt Nam, Trung Quốc, Syria, Turkmenistan, Entrea, Triều Tiên.

Còn 10 nước đứng đầu là: Na Uy, Thụy Điển, Phần Lan, Đan Mạch, Netherland, Costa Rica, Thụy Sĩ, Jamaica, Bỉ, Iceland.

Trong báo cáo này, Việt Nam vẫn giữ thứ hạng 175/180 như năm 2016. Đầu năm 2017, tổ chức Bảo Vệ Ký Giả Quốc Tế (CPJ) ở New York tố cáo Việt Nam là nước bỏ tù nhiều người nhất ở Ðông Nam Á chỉ vì họ dùng internet để bày tỏ quan điểm ngược với chính sách của đảng cộng sản.

Theo CPJ, Hà Nội đang bỏ tù nhiều người cầm bút như Trần Huỳnh Duy Thức, Ðặng Xuân Diệu, Anh Ba Sàm Nguyễn Hữu Vinh, Nguyễn Ngọc Như Quỳnh… Tuy nhiên không thấy CPJ nêu tên Luật Sư Nguyễn Văn Đài, bị bắt từ tháng Mười Hai 2015 đến nay.

Tình hình tự do báo chí đang xấu đi trên toàn cầu
Tình hình tự do báo chí đang xấu đi trên toàn cầu

Từ sau khi bắt Mẹ Nấm và Hồ Hải vào tháng 11/2016, công an Việt Nam còn bắt giữ thêm khoảng 7 nhà bất đồng chính kiến nữa như: Lưu Văn Vịnh, Nguyễn Văn Đức Độ, Nguyễn Danh Dũng, Vũ Quang Thuận, Nguyễn Văn Điển, Bùi Hiếu Võ, và Phan Kim Khánh, với những cáo buộc theo Luật Hình sự Việt Nam như “Âm mưu lật đổ”, “phát tán thông tin độc hại”.

Tháng 11/2016, RSF liệt kê Tổng Bí thư Đảng Cộng sản Việt Nam, ông Nguyễn Phú Trọng vào danh sách “kẻ thù của tự do truyền thông” trên thế giới, cùng 34 người khác là lãnh đạo một số nước, chính khách, lãnh tụ tôn giáo.

“Giáo dục không phải là đặc ân của Chính phủ”

“Quyền được giáo dục khơi mở tất cả các quyền, do đó, dân chúng cần phải được giáo dục để biết quyền lợi của mình”, Giám đốc phụ trách Nhân Quyền tại Ủy ban Nhân quyền và Hành chính Tư pháp (CHRAJ), Tiến sĩ Isaac Annan, cho biết.

Tiến sĩ Annan đề cập đến điều này tại lễ khai mạc Nhân quyền Ghana kéo dài hai ngày, quy tụ các tổ chức dân sự xã hội (CSOs), các tổ chức phi chính phủ (NGO), các tổ chức chính phủ và đại diện Liên Hiệp Quốc.

Trách nhiệm giải trình

Tiến sĩ Annan lưu ý rằng các tổ chức xã hội dân sự và phi chính phủ cần đòi hỏi trách nhiệm giải trình từ các tổ chức Chính phủ để có thể làm việc một cách hiệu quả hơn.

“Khi chúng ta nói về một sự quản lý tốt, thì chúng ta cần phải có những hoạt động, liên kết và cũng như lượng thông tin đầy đủ, nó sẽ là một yếu tố gây áp lực lên chính phủ”, ông nói.

Ông lưu ý rằng sự miễn phí trong giáo dục từ phía Chính phủ “không phải là một đặc ân, mà là một quyền con người được ghi nhận trong hiến pháp”.

“Quyền được giáo dục khơi mở tất cả các quyền, do đó, dân chúng cần phải được giáo dục để biết quyền lợi của mình”, ông nói.

Trao quyền

Thứ trưởng Bộ giới tính, Trẻ em và Bảo trợ xã hội, bà Gifty Twum-Ampofo, nhắc lại rằng các CSO nên hoạt động sôi nổi hơn bằng cách đảm bảo rằng các chính sách nhân quyền không chỉ được thực hiện mà còn phải được thực thi theo hướng, sử dụng lá phiếu để gây áp lực cho các chính trị gia.

“Xã hội dân sự cần gần gũi hơn với người dân và nói mọi thứ theo một cách khác với cách mà các chính trị gia tìm kiếm để liên kết với một đảng chính trị.” bà nói.

Định kỳ toàn cầu

Giám đốc Điều hành của tổ chức Perfector of Sentiments (POS) Foundation, ông Jonathan Osei Owusu, giải thích rằng hội thảo về nhân quyền đã quy tụ các tổ chức XHDS để thảo một báo cáo Kiểm điểm Định kỳ Phổ quát tại Hội đồng Nhân quyền (UPR) của Hội đồng Liên Hợp Quốc.

“Sự tham gia của các tổ chức XHDS trong UPR là để tăng cường phát triển tập thể.”

Ông lấy Việt Nam ra làm ví dụ cho cái gọi là sự lơ là về mặt Kiểm điểm Định kỳ Phổ quát tại Hội đồng Nhân quyền (UPR).

“Mặc dù chính phủ Việt Nam cam kết thúc đẩy nhân quyền, nhưng các CSO và các phương tiện truyền thông được coi là cánh tay thứ tư của chính phủ trong thập kỷ qua đã không tích cực và chặt chẽ tham gia một cách thực chất về mặt nhân quyền,”ông đã giải thích.

Ông nhấn mạnh rằng sau khi các báo cáo, Chính phủ Việt Nam vẫn chưa hoàn tất một số kiến nghị.

Ông Owusu, Phó Chủ tịch Diễn đàn Nhân quyền NGO, lưu ý rằng có sự cần thiết trong giáo dục người dân về quyền lợi của mình và kêu gọi các tổ chức XHDS đóng một vai trò quan trọng của việc đảm bảo rằng điều này sẽ đạt được.

Thụy Nghiêng (#XHDS)

Theo Ghanaiantimes

Cuộc khủng hoảng nhân quyền trong thầm lặng tại Việt Nam

Thiếu thông tin, cạnh tranh lợi ích toàn cầu, và một nhà nước công an có nhiều vi phạm đã không được thế giới chú ý.

Anh Nguyễn Chí Tuyến, 43 tuổi, sống tại Hà Nội, bị côn đồ tấn công trên đường về nhà sau khi đưa con đi học.

Anh Tuyến, bút danh Anh Chí, là một blogger bất đồng chính kiến, làm công việc dịch sách cho một nhà xuất bản địa phương, cho biết anh bị khoảng 6 người đàn ông mặc thường phục ép xuống xe và đánh đập trong khi anh không hề biết họ là ai.

Anh Tuyến nói về sự việc đã xảy ra vào tháng 5/2015, “Có ít nhất hai xe chặn tôi lại, một phía trước và một sau lưng. Tôi nghe một người đàn ông hô, ‘Là nó đó!’”

Anh không thể khẳng định được danh tính của những kẻ tấn công mình, nhưng anh chắc chắn những kẻ đó là tay sai của cảnh sát.

Anh nói, “Chúng tôi biết họ là nhóm tổ chức của lực lượng an ninh”.

Linh Chu lược dịch từ: Vietnam’s Quiet Human Rights Crisis – The Diplomat

Theo Các cơ quan giám sát nhân quyền thì sự việc xảy ra với anh Tuyến là bình thường trong nhà nước độc đảng của Cộng sản Việt Nam. Các thống kê về những quốc gia vi phạm nhân quyền cho thấy Việt Nam luôn là một trong những nhà nước công an trị độc đoán nhất trên thế giới, nhưng lại ít được quốc tế quan tâm.

Khủng hoảng nhân quyền trong thầm lặng tại Việt Nam
Blogger Nguyễn Chí Tuyến, 43 tuổi, nổi tiếng với bút danh Anh Chí, tại một cửa hàng cà phê Hà Nội vào tháng 7 năm 2016. Ảnh của Aleksandra Arefieva.

Ông Phil Robertson, Phó Giám đốc Tổ chức Theo dõi Nhân quyền khu vực Châu Á, cho biết, “Vấn đề vi phạm nhân quyền tại Việt Nam thì rất là tệ. Ngoan cố, lỳ lợm, chính quyền Việt Nam quyết tâm đẩy lùi những lời chỉ trích của thế giới nên họ không xứng đáng được hưởng sự ưu ái từ quốc tế.”

Tổ chức Ân xá Quốc tế thống kê tại Việt Nam có 91 tù nhân lương tâm trong bản báo cáo thường niên 2016, con số cao nhất ở Đông Nam Á. Trong số 13 ký giả bị cầm tù ở Đông Nam Á thì hết 8 người là Việt Nam, theo lời Ủy ban Bảo vệ Các Nhà Báo.

Các tờ báo và nhóm xã hội dân sự, vốn không bao giờ thoát khỏi sợi dây của đảng, gọi các nhà bất đồng chính kiến là “phản động”. Các phóng viên nước ngoài bị đòi hỏi phải có trụ sở tại Hà Nội và luôn bị theo dõi chặt chẽ.

Nhục mạ có hệ thống

Chị Đào Thị Hương, 30 tuổi, tư vấn tài chính cho một công ty Singapore. Mặc dù được hưởng lợi từ sự bùng nổ kinh tế gần đây dưới thời Đảng Cộng sản, chị Hương quả quyết rằng nền dân chủ đa đảng mới là con đường phía trước.

“5 năm trước, tôi từng tin tưởng vào đảng, vào chính phủ, vào Bác Hồ”, chị Hương nói tại một quán cà phê gần hồ Hoàn Kiếm của Hà Nội.

Tư tưởng của chị đã thay đổi từ sau sự kiện luật sư bất đồng chính kiến Lê Quốc Quân bị bắt năm 2012, ông phải chịu 30 tháng tù giam vì tội trốn thuế, trong khi những người ủng hộ ông cho là có động cơ chính trị đằng sau.

“Mọi người cứ tiếp tục nói về ông, và tôi nhận ra ông ấy không tệ như những gì báo chí đăng, và tôi bắt đầu suy nghĩ tại sao chính quyền lại phải che giấu thông tin từ công dân?”.

Khủng hoảng nhân quyền trong thầm lặng tại Việt Nam
Đào Thị Hương, 30 tuổi, đang cầm ảnh blogger Nguyễn Hữu Vinh (Anh Ba Sàm), trong một cuộc biểu tình nhỏ bên ngoài tòa án Hà Nội vào ngày xét xử của ông, ngày 23 tháng 3 năm 2016. Ảnh của Bennett Murray

Chị Hương tự gọi mình là “một nửa dân hoạt động”, một người bạn đồng hành của những người bất đồng chính kiến, người xuất hiện trong các cuộc biểu tình công khai hiếm hoi ở Hà Nội vốn nhanh chóng bị cảnh sát dập tắt.

Mặc dù chị chỉ có vai trò nhỏ trong phong trào, công an đã sớm gọi đến nhà bố mẹ chị khi thấy chị bắt đầu trở nên quen thuộc tại những cuộc biểu tình.

“Họ đã đến nhà và nói điều gì đó sai trái về tôi”. Chị nói thêm những phương pháp như vậy thường có hiệu quả thuyết phục những nhà hoạt động nhỏ phải dừng lại.

Chị bảo nếu công ty của chị không có trụ sở tại Singapore, công an có thể đã gây sức ép lên cấp trên để kỷ luật chị ở chỗ làm.

Khi sách nhiễu không còn hiệu quả, cơ quan chức năng sẽ sử dụng các quy định về hình sự, như cáo buộc tội “tuyên truyền chống nhà nước” và “lợi dụng các quyền tự do dân chủ”. Blogger Nguyễn Hữu Vinh, hay Anh Ba Sàm, đang chịu án tù 5 năm vì trang mạng bất đồng chính kiến của ông, trong khi Blogger Nguyễn Ngọc Như Quỳnh, bút danh Mẹ Nấm, đang chờ ngày xét xử sau khi bị bắt hồi tháng Mười năm ngoái.

Bà Cấn Thị Thêu, một nông dân đấu tranh chống cưỡng chế đất từ 2008, đang phải chịu án tù 20 tháng vì “gây dối trật tự công cộng” tại các cuộc biểu tình. Đây là án tù thứ hai của bà. Chồng bà, ông Trịnh Bá Tư, cũng từng bị giam giữ.

“Chính quyền đã sử dụng công an, tòa án, và mọi thứ họ có để vu bất cứ tội vạ gì cho mẹ tôi”, anh Trịnh Bá Phương, 32 tuổi, con trai của bà Thêu cho biết.

“Tôi không sợ gì cả, vì tôi được dân làng giúp đỡ, bố mẹ tôi phải chịu những bản án nặng nề, và tôi sẵn sàng hy sinh bất cứ điều gì nếu có thể giúp hàng xóm của tôi, những người mất đất vào tay chính quyền”, anh nói.

Khủng hoảng nhân quyền trong thầm lặng tại Việt Nam
Trịnh Bá Phương, 32 tuổi, con trai của nhà hoạt động về đất đai đang bị bắt giữ Cấn Thị Thêu, tại một nhà hàng ở Hà Nội vào tháng 2 năm 2017. Ảnh của Aleksandra Arefieva.

Tại sao thờ ơ?

Vài thập niên qua, Việt Nam chuyển mình nhanh chóng từ một nước chống Mỹ thành một đối tác quan trọng của phương Tây, khi cho họ các cơ hội làm ăn ở một trong những nền kinh tế tăng trưởng nhanh nhất thế giới. Các chính trị gia từ Washington cho đến Tokyo đều xem Hà Nội là một đồng minh tiềm năng trong các tranh chấp trên Biển Đông.

Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump dường như thân thiện với Hà Nội. Theo chính phủ Việt Nam, ông đã có cuộc điện đàm thân mật với Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc vào tháng 12/2016. Trong một lá thư ngày 23 tháng 2, ông Trump kêu gọi Chủ tịch Trần Đại Quang hợp tác để “đảm bảo hòa bình và thịnh vượng ở khu vực Châu Á Thái Bình Dương trên cơ sở luật pháp quốc tế”.

Ông Roberston nói: “Dưới thời ông Trump, chúng tôi lo rằng tình trạng nhân quyền tại Việt Nam sẽ còn xấu đi nữa”.

Tuy nhiên, sự bàng quan của Mỹ với phong trào bất đồng chính kiến tại Việt Nam đã có từ trước thời chính quyền Trump. Ca sĩ và nhà hoạt động Mai Khôi cho biết cuộc gặp của cô hồi 05/2016 với Tổng thống Barack Obama ở Hà Nội để lại cho cô nhiều ấn tượng khác nhau.

Mai Khôi là một trong những ngôi sao nhạc pop hàng đầu Việt Nam. Năm 2010, cô đã giành được giải Album của năm của Đài Truyền hình Việt Nam. Năm 2016, cô tự ứng cử với tư cách độc lập vào Quốc hội nhưng nỗ lực này đã bị dập tắt và khiến cô càng thêm nổi bật trong làng giải trí.

“Thực sự tôi nghĩ cuộc gặp của tôi với Tổng thống Obama mang tính biểu tượng quan trọng”, cô nói thêm rằng ngài cựu tổng thống đã kéo dài cuộc họp từ 20 phút theo kế hoạch lên một giờ đồng hồ. “Không may, thúc đẩy nhân quyền có lẽ không phải là ưu tiên hàng đầu của các chính phủ nước ngoài khi tham gia vào Việt Nam”, cô bày tỏ.

Bốn viên công an đến nhà cô một ngày sau cuộc gặp hôm đó và theo như cô nói là để đe dọa cô. “Tôi nhận ra, ở Việt Nam, mình chẳng được đảm bảo một quyền gì, ngay cả sau khi gặp người có quyền lực nhất trên thế giới.”

Ông Robertson nói Chính phủ nước ngoài chỉ có những hỗ trợ rất hạn chế khi mà họ phải theo đuổi lợi ích của quốc gia họ.

“Nhiều chính phủ nói họ có các vận động riêng với Hà Nội, nhưng điều mà chúng tôi nghe nhiều lần từ các nhà bất đồng chính kiến đó ​​là người dân Việt Nam thực sự muốn chính phủ các nước phải quả quyết hơn nữa để Việt Nam phải tôn trọng nhân quyền”, ông nói.

Liên minh Châu Âu đã ký một thỏa thuận thương mại tự do với chính phủ Việt Nam vào năm 2015. Tuy nhiên, Chủ tịch Ủy ban Nhân quyền của Nghị viện Châu Âu, ông Pier Antonio Panzeri, cho biết hiệp định sẽ “cực kỳ khó” được thông qua nếu không có sự cải thiện về nhân quyền.

Các nhà bất đồng chính kiến cho rằng các văn phòng của Liên Hợp Quốc tại Việt Nam còn kém hữu ích.

“LHQ ở Việt Nam rất tích cực khi nói đến những vấn đề ít nhạy cảm như là phòng chống HIV, nhưng khi nói đến các quyền chính trị, như tự do ngôn luận, tự do biểu đạt, tự do hội họp, họ lại rất dè dặt”, anh Nguyễn Anh Tuấn, một nhà hoạt động 27 tuổi ở Hà Nội cho biết.

Anh Tuấn đang điều hành một tổ chức phi chính phủ không đăng ký chuyên đào tạo thanh niên về xã hội dân sự độc lập. Nhưng theo luật Việt Nam, tất cả các tổ chức xã hội, từ các đội thể thao cho đến nhà thờ, đều phải là thành viên của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, một tổ chức do đảng bảo trợ. Khi các tổ chức ngoài đảng bị kiểm soát bất hợp pháp, thì chính những quy định của LHQ lại ngăn cản họ làm việc với các nhóm bất đồng chính kiến.

Bà Sunita Giri, Trưởng Văn phòng điều phối thường trú của LHQ tại Hà Nội, thừa nhận hoạt động của họ phải phù hợp với luật pháp Việt Nam.

“LHQ làm việc với các tổ chức xã hội dân sự đã đăng ký, và bất kỳ giao dịch tài chính hay quan hệ đối tác nào đều phải đảm bảo rằng tổ chức hưởng lợi đã đăng ký và tuân thủ luật pháp”, bà nói thêm, LHQ “làm việc với tất cả các bên liên quan ở Việt Nam”.

Tuy nhiên, theo các nhà bất đồng chính kiến, các giới hạn về mặt pháp lý đã làm cho LHQ không giải quyết hiệu quả các vấn đề nhân quyền.

Blogger Nguyễn Chí Tuyến cho biết, khi anh gặp viên chức của chi nhánh Văn phòng Cao ủy Nhân quyền LHQ ở Bankok đến thăm Hà Nội, các cơ quan này không giúp được gì.

“Họ có nhiệm vụ khác, họ chẳng quan tâm đến nhân quyền hay dân chủ”, anh Tuyến nói.

Tự lực cánh sinh

Khi chính sách độc đảng của chính phủ Việt Nam được bình thường hoá trên trường quốc tế, các nhà hoạt động xã hội đồng ý rằng họ đang tự tạo ra một nền dân chủ đa đảng.

Tiến sĩ Nguyễn Quang A, 71 tuổi, một doanh nhân nghỉ hưu trở thành người bất đồng chính kiến, là một trong những nhà hoạt động tích cực nhất tại Việt Nam hiện nay. Năm 2016, ông lọt vào vòng chung kết giải Tulip về Nhân quyền của Hà Lan. Giống như ca sĩ Mai Khôi, ông cũng cố gắng chạy đua vào quốc hội trong cuộc bầu cử năm 2016. Dù hoan nghênh sự ủng hộ từ bên ngoài, ông Quang A nói rằng địa chính trị phức tạp khiến ông đưa ra nhận định đó.

“Chúng tôi đánh giá cao sự hỗ trợ từ bên ngoài, nhưng chúng tôi không thể dựa dẫm vào sự hỗ trợ của cộng đồng quốc tế”, ông Nguyễn Quang A nói. “Nó phụ thuộc vào tâm trạng của một gã to lớn,” ông nói đùa khi nhắc đến Trump.

Ông Quang A hiểu về định hướng “nước Mỹ trước hết” của ông Trump. “Bạn có thể nhìn thấy một mạng lưới dày đặc lợi ích của phương Tây, và dễ hiểu thôi khi họ phải phục vụ lợi ích của họ trước”, ông nói.

Bà Yun Sun, một phụ tá cao cấp của Chương trình Đông Á tại Trung tâm nghiên cứu Stimson Center, Washington D.C., cho rằng không đúng khi nói nước Mỹ không tạo ra bất cứ áp lực nào. Ở một mức độ nào đó, bà nói, Hà Nội đã phải đáp ứng.

“Lợi ích chiến lược và an ninh quốc gia của Việt Nam đối với Trung Quốc trên Biển Đông đang gặp nhiều xung đột với lợi ích chính trị của Đảng Cộng sản Việt Nam khi họ muốn duy trì chính phủ độc đảng ở Việt Nam” bà phân tích.

Việt Nam đã có một số nhượng bộ về nhân quyền trong những năm gần đây. Quyền LGBT ngày càng được nhà nước công nhận, quyền tự do tín ngưỡng được luật hóa năm 2016. Chính phủ thậm chí đã đồng ý về các công đoàn độc lập khi ký kết Thỏa thuận Thương mại Đối tác xuyên Thái Bình Dương, nhưng sự khước từ hiệp định này của chính quyền Trump khiến những cải cách khó khả thi trong tương lai gần.

Anh Tuấn, nhà hoạt động xã hội dân sự, cho biết tương lai của hoạt động xã hội tại Việt Nam sẽ đến từ bên trong.

Anh nói: “Tôi biết chính phủ các nước đang cố gắng tạo áp lực lên chính phủ Việt Nam, nhưng không dễ dàng vì họ rất biết cách ứng phó”.

Nhưng bất cứ hỗ trợ hậu cần hay kỹ thuật nào cho các tổ chức xã hội dân sự đều được đánh giá cao.

“Họ nên tập trung vào áp lực từ trong nước, với xã hội dân sự nền tảng ở cấp cơ sở. Trước tiên, họ không thể hỗ trợ trực tiếp, nhưng họ có thể đáp ứng thêm về đào tạo, thêm các sự kiện, hội nghị và hội thảo để tăng tính quốc tế cho Việt Nam”, anh nói.

Không nhà đại diện nào của chính phủ Việt Nam lên tiếng khi bài này được  công bố.

Blogger Mẹ Nấm – người luôn vắng mặt khi được quốc tế vinh danh

Giải Phụ nữ Can đảm Quốc tế của Bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ năm nay vừa vinh danh 13 người phụ nữ hoạt động vì quyền con người từ nhiều nước trên thế giới, trong đó có Blogger Mẹ Nấm hay Nguyễn Ngọc Như Quỳnh của Việt Nam.

Phụ nữ Can đảm Quốc tế

Từ năm 2007, cùng với Giải Phụ nữ Can đảm Quốc tế (International Women of Courage Award), Ngoại trưởng Mỹ đã tôn vinh nhiều phụ nữ trên toàn cầu, những người đã thể hiện lòng dũng cảm và khả năng lãnh đạo trong các nỗ lực vận động cho nhân quyền, bình đẳng giới và quyền phụ nữ. Giải này đặc biệt vinh danh những phụ nữ từng bị tống giam, tra tấn, bị đe dọa tới tính mạng hoặc chịu tổn thương nghiêm trọng vì đã đứng lên đấu tranh cho công lý, nhân quyền và pháp trị.

Trong thông báo của Đại sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam có đoạn: “Vào ngày 29/3, Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ sẽ vinh danh bà Nguyễn Ngọc Như Quỳnh với Giải Phụ nữ Can đảm Quốc tế của Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ vì sự can trường của bà trong cuộc đấu tranh cho các vấn đề xã hội dân sự, vì đã truyền cảm hứng cho những thay đổi ôn hòa, kêu gọi một hệ thống chính quyền minh bạch hơn, cổ vũ cho hoà bình, công lý và quyền con người, và là tiếng nói đại diện cho quyền tự do ngôn luận.”

Tạ Phong Tần, một cựu tù nhân lương tâm nổi tiếng, từng được vinh danh trong Giải này năm 2013 khi bà đang chịu án tù 10 năm tại Việt Nam vì tội danh “tuyên truyền chống nhà nước”.

Người luôn vắng mặt

Blogger Mẹ Nấm gây chú ý trong giải thưởng năm nay, không chỉ bởi chị là người nhận giải duy nhất vắng mặt tại buổi lễ mà còn là người duy nhất đang bị giam cầm.

Blogger Mẹ Nấm – người luôn vắng mặt khi được quốc tế vinh danh
Blogger Mẹ Nấm bị bắt tháng 10 năm 2016

Tháng 10 năm 2016, Nguyễn Ngọc Như Quỳnh bị công an Khánh Hòa bắt với cáo buộc “tuyên truyền chống phá nhà nước” theo Điều 88, Bộ Luật Hình sự Việt Nam. Trong khi những ‘chứng cứ phạm tội’ thu giữ tại nhà chị chỉ là những biểu ngữ như “Cá cần nước sạch, Nước cần minh bạch”, “Khởi tố Formosa”, các khẩu hiệu chống Trung Quốc xâm lược, cùng tập hồ sơ với dữ liệu về 31 người chết trong khi bị công an giam giữ được tổng hợp từ báo chí nhà nước.

Năm 2015, chị Quỳnh là phụ nữ Châu Á đầu tiên được nhận giải thưởng Người bảo vệ Dân quyền của tổ chức Civil Rights Defenders có trụ sở tại Thụy Điển. Tuy nhiên do bị cấm xuất cảnh chị cũng chỉ có thể nhận giải thưởng “từ xa”.

Năm 2010, Mẹ Nấm được tổ chức Human Rights Watch trao giải thưởng Hellman/Hammett nhằm tôn vinh lòng can đảm trong các nỗ lực bảo vệ nhân quyền.

Mẹ của bé Nấm

Chị Nguyễn Ngọc Như Quỳnh, bút danh Mẹ Nấm, sinh năm 1979, quê ở Nha Trang – Khánh Hòa.

Chị Quỳnh dùng truyền thông xã hội để phản đối bất công, tham nhũng, và vi phạm nhân quyền tại Việt Nam, đấu tranh cho những người không có tiếng nói trong xã hội… qua những bài viết blog từ năm 2006. Chị bị bắt giữ nhiều lần từ 2009 – 2016 liên quan đến các hoạt động vừa nêu, lần gần đây nhất là từ tháng 10/2016 cho đến nay.

Từ ngày chị Quỳnh bị bắt đi, những người trong gia đình luôn phải sống trong một nỗi sợ hãi, thấp thỏm. Hai con của chị, bé Nấm trở nên lầm lũi ít nói, còn bé Gấu liên tục khóc đòi mẹ và giục bà gọi mẹ về. “Cuộc sống của chúng tôi thật sự khó khăn và bị đe dọa khi thiếu vắng Quỳnh,” bà Lan, mẹ của chị Quỳnh, chia sẻ.

Blogger Mẹ Nấm – người luôn vắng mặt khi được quốc tế vinh danh
Mẹ già và hai con nhỏ của chị Quỳnh

Bà Lan cho rằng con bà vô tội nếu sống trong một quốc gia tự do, nhân quyền được tôn trọng. Và đối với bà, đó cũng chính là ý nghĩa cốt lõi của Giải Phụ nữ Can đảm Quốc tế mà Bộ Ngoại giao Mỹ trao tặng con gái bà năm nay. Theo trao đổi của bà với Đài VOA.

Giám đốc điều hành tổ chức VOICE Luật sư Trịnh Hội cảm thấy vui khi hay tin Mẹ Nấm nhận được giải thưởng từ Bộ ngoại giao Hoa Kỳ tuy nhiên “điều đó chỉ nói lên một sự thật đó là còn quá nhiều sự bất công, đàn áp nhân quyền ở Việt Nam”. “Mỗi người trong chúng ta cần phải cố gắng nhiều hơn nữa trong công việc tranh đấu cho những tù nhân lương tâm của Việt Nam trong đó có Mẹ Nấm” ông nói thêm.

VOICE đã có dịp quen biết và làm việc với Blogger Mẹ Nấm trước khi chị bị bắt. Hiện nay, VOICE vẫn tiếp tục vận động với các giới chức và tổ chức quốc tế để nhiều người biết hơn về việc làm của chị. Cũng như giúp đỡ cho gia đình của chị, đặc biệt là hai bé Nấm và Gấu tuổi còn quá nhỏ mà đã phải sống xa mẹ, không được gặp mẹ từ lúc mẹ bị bắt.

Thư ngỏ quốc tế đòi tự do cho blogger Anh Ba Sàm

Ngày 6 tháng 3 năm 2017, tổ chức PEN America đưa lên website của mình một lá thư ngỏ kêu gọi cộng đồng ký tên để đòi trả tự do cho blogger Anh Ba Sàm và người cộng sự Nguyễn Thị Minh Thúy.

Những người tham gia ký tên sẽ đồng thời gửi lá thư đến ba địa chỉ: ông Lê Minh Trí, Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao; ông Lê Thành Long, Bộ trưởng tư pháp; và Chủ tịch Quốc hội Việt Nam bà Nguyễn Thị Kim Ngân.

Nội dung bức thư thể hiện sự quan ngại về kết quả phiên tòa xét xử blogger Nguyễn Hữu Vinh và người cộng sự hồi năm ngoái, cũng như đề nghị những người nhận thư kháng cáo trên phải lên tòa án tối cao để xóa bản án.

Thư ngỏ quốc tế đòi tự do cho blogger anh Ba Sàm Nguyễn Hữu Vinh
Thư ngỏ quốc tế đòi tự do cho blogger anh Ba Sàm Nguyễn Hữu Vinh

Tháng này cách đây một năm, trong phiên tòa xử tại tòa án nhân dân Hà Nội, ông Nguyễn Hữu Vinh đã phải nhận bản án 5 năm tù giam còn cô Nguyễn Thị Minh Thúy phải ngồi tù với bản án 3 năm vì tội lợi dụng các quyền tự do, dân chủ xâm phạm lợi ích của nhà nước theo điều 258 (b) Bộ luật hình sự. Tổ chức PEN America cho rằng hai tù nhân lương tâm đã bị kết án chỉ vì thực hiện các quyền tự do biểu đạt ý kiến theo Tuyên bố chung về Nhân quyền và Công ước quốc tế về các quyền dân sự và chính trị mà Việt Nam đã tham gia. Đây cũng là quyền đã được hiến định cho công dân trong Hiến pháp Việt Nam.

PEN America là thành viên của International PEN (Văn bút quốc tế), Hiệp hội các nhà văn được thành lập năm 1921 ở Anh Quốc. Mục tiêu của hội này nhằm thúc đẩy tình hữu nghị và sự hợp tác trí tuệ giữa các nhà văn khắp nơi trên thế giới. Ngoài ra hội này cũng nhấn mạnh vai trò của văn học trong việc phát triển sự hiểu biết lẫn nhau, đồng thời đấu tranh cho quyền tự do ngôn luận và hành động như là một tiếng nói mạnh mẽ đại diện cho các nhà văn bị sách nhiễu cầm tù và đôi khi bị giết hại vì quan điểm của mình.

Để tham gia ký tên vào thư ngỏ, các bạn vui lòng truy cập địa chỉ này https://pen.org/open-letter-behalf-nguyen-huu-vinh-nguyen-thi-minh-thuy/

 Sau đó điền đầy đủ thông tin vào cột bên phải và nhấn nút Submit.

Thư ngỏ quốc tế đòi tự do cho blogger anh Ba Sàm Nguyễn Hữu Vinh
Thư ngỏ quốc tế đòi tự do cho blogger anh Ba Sàm Nguyễn Hữu Vinh

Thông Cáo Về Tin Đồn VOICE Là Tổ Chức Của Việt Tân

Tải bản PDF tại đây.

21/4/2016 

Thời gian qua, một số cá nhân và cơ quan an ninh Việt Nam đưa tin đồn rằng VOICE là một tổ chức của đảng Việt Tân và ông Trịnh Hội, Giám đốc điều hành của VOICE, là một thành viên của Việt Tân.

Để phản hồi trước những tin đồn vô căn cứ này cũng như xác định vai trò của VOICE trong tiến trình xây dựng xã hội dân sự Việt Nam nhằm thúc đẩy và bảo vệ nhân quyền, Hội Đồng Quản Trị của VOICE xin làm rõ như sau:

1. VOICE không có mối quan hệ nào về mặt tổ chức với Việt Tân hay bất kỳ đảng phái chính trị nào khác trong quá khứ cũng như hiện tại. VOICE là một tổ chức phi chính phủ, phi lợi nhuận và hoàn toàn độc lập, được đăng ký tại tiểu bang California theo quy chế 501(c)(3) của pháp luật Hoa Kỳ vốn không cho phép việc tham gia các hoạt động chính trị đảng phái.

2. Không có thành viên Hội Đồng Quản Trị nào của VOICE hiện nay, bao gồm cả Giám đốc điều hành Trịnh Hội, là thành viên của Việt Tân hay của bất kỳ đảng phái chính trị Việt Nam nào khác, trong quá khứ cũng như hiện tại.

3. Việc ông Hoàng Tứ Duy, đảng viên kiêm phát ngôn viên của Việt Tân hiện nay, từng là thành viên Hội Đồng Quản Trị của VOICE từ năm 2007 đến năm 2010 không tạo ra mối quan hệ nào về mặt tổ chức giữa VOICE và Việt Tân. Ông Hoàng Tứ Duy tham gia Hội Đồng Quản Trị của VOICE khi đó với tư cách cá nhân, không phải với tư cách đại diện của Việt Tân.

Tuyên bố này không đồng nghĩa với việc VOICE chống lại bất kỳ đảng phái chính trị nào. VOICE tái khẳng định lập trường ủng hộ một nền dân chủ cho Việt Nam với sự tham gia mạnh mẽ và hiệu quả của người dân, trong đó có các đảng phái chính trị, vốn là điều kiện để phát triển một xã hội dân sự lành mạnh.

Các thành viên Hội đồng quản trị của VOICE (đã ký):

Chủ tịch: Đoàn Việt Trung
Thành viên: Jaclyn Fabre/Maxwell Vo/Jessica Soto/Trịnh Hội

— Hết thông cáo —

Tuyên bố chung kêu gọi trả tự do cho Nguyễn Văn Đài và Lê Thu Hà

Ngày 16 tháng 12 năm 2015, một luật sư nhân quyền nổi tiếng, ông Nguyễn Văn Đài, 46 tuổi, và đồng nghiệp của ông, bà Lê Thu Hà, 33 tuổi, đã bị bắt giữ tại nhà riêng và văn phòng của họ ở Hà Nội, Việt Nam. Cả hai người bị khởi tố về tội “tuyên truyền chống Nhà nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam” theo Điều 88, Bộ luật Hình sự Việt Nam – điều luật thường xuyên được chính quyền sử dụng một cách tùy tiện để đàn áp các tiếng nói phản biện.

Luật sự Nguyễn Văn Đài

Ông Đài và bà Hà đang bị giam giữ tại Trại tạm giam B14, Hà Nội. Những yêu cầu được thăm nom của các nhà hoạt động đã bị từ chối và hiện có lo ngại rằng ông Đài và bà Hà đang gặp rủi ro bị tra tấn và các hình thức ngược đãi khác. Nếu bị kết tội, ông Đài và bà Hà có thể phải đối mặt với mức án 20 năm tù giam.

Chúng tôi kêu gọi chính phủ Việt Nam tôn trọng các nghĩa vụ quốc tế và trong nước của họ, trả tự do cho ông Đài và bà Hà ngay lập tức và vô điều kiện.

Chúng tôi cũng kêu gọi cộng đồng quốc tế hành động và gây áp lực với chính quyền Việt Nam trong những vụ việc vốn có tác động nghiêm trọng đến tự do biểu đạt này ở Việt Nam.

Trong quá trình bắt giữ, toàn bộ nhà riêng của ông Đài đã bị khoảng 20 cảnh sát lục soát. Máy tính xách tay, giấy tờ ngân hàng và các tài sản cá nhân khác của ông đã bị tịch thu, trong khi căn hộ của ông vẫn bị theo dõi gắt gao.

Ông Đài được biết đến nhiều như một nhà vận động ôn hòa cho nền dân chủ đa nguyên và quyền con người ở Việt Nam. Ông đã cống hiến công sức để trợ giúp pháp lý cho những người yếu thế và thấp cổ bé họng nhất trong xã hội.

Nguyễn Văn Đài đã liên tục bị khủng bố một cách vô lý vì công việc chính đáng của ông. Năm 2007, ông bị kết án 4 năm tù và 4 năm quản chế với cùng điều luật 88 Bộ luật Hình sự (tội tuyên truyền chống nhà nước). Vào thời kỳ đó, ông đã tổ chức các buổi tọa đàm giảng dạy cho sinh viên về những yếu tố cơ bản của một xã hội tự do và pháp quyền.

Kể từ khi được trả tự do năm 2011, ông Đài đã là đối tượng của vô số những vụ sách nhiễu và theo dõi của cảnh sát. Hiện các thương tích của ông vẫn đang hồi phục sau khi tham dự buổi gặp mặt kỷ niệm Ngày Nhân quyền Quốc tế và bị một số người giấu mặt hành hung ngày 6 tháng 12. Ông đã bị đánh đập tàn nhẫn trước khi bị cướp hết đồ đạc và bị bỏ lại trên đường.

Việt Nam đã phê chuẩn Công ước Quốc tế về Các Quyền Dân sự và Chính trị (ICCPR) vốn bảo vệ quyền tự do tư tưởng và biểu đạt (Điều 19), và quyền hưởng tự do và an ninh của mỗi cá nhân, bao gồm quyền không bị bắt giữ và giam cầm tùy tiện (Điều 9).

Nhà Hoạt động Lê Thu Hà

Bộ Quy tắc Căn bản của Liên Hiệp Quốc về Vai trò của Luật sư tái khẳng định một cách cụ thể rằng luật sư “có các quyền tự do biểu đạt, tôn giáo, lập hội và hội họp” và rằng, “họ có quyền tham gia các cuộc thảo luận xã hội liên quan đến pháp luật, thực thi công lý, cũng như việc bảo vệ và thúc đẩy nhân quyền”. Bộ Quy tắc Căn bản này cũng đã thiết lập một số đảm bảo để luật sư có thể thực hiện vai trò nghề nghiệp của mình mà không bị cản trở một cách phi lý.

Hơn thế nữa, Hiến pháp Việt Nam bảo vệ quyền tự do tư tưởng và ngôn luận (Điều 25) và đảm bảo rằng không một công dân nào bị bắt mà không có lệnh của Tòa án và rằng việc bắt giữ và tạm giam phải tuân thủ luật pháp (Điều 20).

Do đó chúng tôi thúc giục mạnh mẽ chính quyền Việt Nam tuân thủ các trách nhiệm và hủy bỏ việc khởi tố chống lại ông Đài và bà Hà, những người đang thực hiện những hoạt động ôn hòa để thúc đẩy và bảo vệ nhân quyền.

Chúng tôi cũng kêu gọi cộng đồng quốc tế can thiệp mạnh mẽ ở cấp độ cao nhất để hai nhà hoạt động nhân quyền này nhanh chóng được trả tự do.

ĐÃ KÝ:

  1. Amnesty International – ANH QUỐC
  2. Christian Solidarity Worldwide – ANH QUỐC
  3. Front Line Defenders – IRELAND
  4. CIVICUS: World Alliance for Citizen Participation – NAM PHI
  5. Civil Rights Defenders – THỤY ĐIỂN
  6. International Service for Human Rights – THỤY SĨ
  7. International Commission of Jurists – THỤY SĨ
  8. Freedom House – HOA KỲ
  9. Human Rights Foundation – HOA KỲ
  10. Humanitarian China – HOA KỲ
  11. National Congress of Vietnamese Americans – HOA KỲ
  12. People In Need – CỘNG HÒA SÉC
  13. Văn Lang – CỘNG HÒA SÉC
  14. Asian Forum for Human Rights and Development (FORUM-ASIA) – THÁI LAN
  15. Foundation for Community Educational Media – THÁI LAN
  16. SHANAH – MIẾN ĐIỆN
  17. Commission for the Disappeared and Victims of Violence (KontraS) – INDONESIA
  18. Institute for Policy Research and Advocacy (ELSAM) – INDONESIA
  19. Legal Aid Center for the Press (LBH Pers) – INDONESIA
  20. ASEAN SOGIE Caucus – PHILIPPINES
  21. Vietnamese Overseas Initiative for Conscience Empowerment (VOICE) – HOA KỲ, ÚC, CANADA & CHÂU ÂU
  22. Hội Anh Em Dân Chủ (Brotherhood for Democracy) – VIỆT NAM
  23. Diễn đàn Xã hội Dân sự (Civil Society Forum) – VIỆT NAM
  24. No-U Miền Trung – VIỆT NAM
  25. Phong trào Con đường Việt Nam (Vietnam Path Movement) – VIỆT NAM
  26. Hội Ái hữu Tù nhân Chính trị và Tôn giáo Việt Nam (Vietnamese Political & Religious Prisoners Friendship Association) – VIỆT NAM

Civil Society and the TPP Negotiations

VOICE, together with civil society leaders from Vietnam, visited the Washington Post in D.C. to give their thoughts on the current situation in Vietnam and how “Trans-Pacific Partnership trade deal presents both peril and opportunity.” As noted, “journalist Nguyen Van Hai, one of the political prisoners released last year after six years behind bars, told us, Vietnam’s communists also relaxed their grip a decade ago while pursuing membership in the World Trade Organization — only to crack down again when the United States and other nations moved their attention elsewhere.”

The rest of the article can be read here: https://www.washingtonpost.com/opinions/a-more-open-vietnam/2015/08/23/f6bff4ac-4846-11e5-8e7d-9c033e6745d8_story.html

Việt – Thái Refugee recap

40 years since the end of the Vietnam War and over 20 years after being stranded in Thailand, the last remaining Vietnamese Boat People have been accepted into Canada! The group is to be resettled in Vancouver, Edmonton, Ottawa, Calgary and Toronto – on 13 November 2014, the first group of 28 individuals arrived in Canada, the second group of 39 individuals joined them on 25 November 2014. The remaining families will be arriving in Canada later in 2015.

VOICE Haiyan Relief Projects

” Following the devastation of Super-typhoon Haiyan in November 2013, VOICE and supporters all over the world led a fundraising campaign which resulted in over $500,000 USD being donated for the victims of the typhoon. After months of providing emergency relief, VOICE worked with local organizations to help rebuild schools, medical centers and provide for the livelihoods for 2 cities: Ormoc and Coron. The opening ceremony for the schools was held in November 2014, marking one year since the typhoon. We would like to thank all the supporters and friends for the continued support for the Philippines.”

“May we shelter you as you have sheltered us in our times of need”