Công dân và xã hội dân sự

Công dân và xã hội dân sự là những khái niệm quan trọng trong nghiên cứu khoa học chính trị. Trong bài này, bạn sẽ biết được công dân là gì và nó có nghĩa như thế nào. Bạn sẽ hiểu về vai trò quan trọng của xã hội dân sự trong một nền dân chủ.

Quốc tịch là gì?

Có nhiều quyền công dân. Quyền công dân là sự cho phép một số quyền, đặc quyền cho một chủ thể xã hội và được bảo vệ bởi nhà nước. Quyền công dân cũng bao gồm áp thuế và các nghĩa vụ cho nhà nước. Một nhà nước là một thực thể chính trị thiết lập pháp luật, cung cấp trật tự và an ninh cho một khu vực địa chính trị. Bạn có thể nghĩ về nó đơn giản chỉ là các tổ chức của chính phủ đối với một cộng đồng và khu vực địa lý nói riêng.

Mỗi quốc gia sẽ xác định các yêu cầu riêng của mình cho công dân. Ví dụ Việt Nam là một quốc gia, và tại đây – công dân có thể đươc hiểu theo hai cách khác nhau. Thứ nhất, tất cả những người sinh ra ở Việt Nam là công dân. Thứ hai, người nước ngoài có thể trở thành công dân thông qua quá trình nhập tịch.

Trách nhiệm & nghĩa vụ

Thanh Sơn là một công dân Việt Nam. Anh sẽ được bảo vệ bởi Chính phủ Việt Nam cũng như hưởng một số quyền nhất định. Một chính phủ sẽ bảo vệ công dân của mình khỏi những tội ác trong nước, khủng bố, và các mối đe dọa về kinh tế lẫn quân sự. Tại Việt Nam, nhiều quyền quan trọng được bảo hộ được nằm trong Hiến pháp hoặc Công ước Quyền dân sự và chính trị được nhà nước ký kết. Một số quyền khác được thành lập thông qua hệ thống pháp lý nhà nước, chẳng hạn như các chương trình bảo hiểm xã hội và chống phân biệt đối xử.

Công dân và xã hội dân sự
Việt Nam – nghĩa vụ quân sự là bắt buộc

Quốc tịch cũng đi kèm với nghĩa vụ và bổn phận đối với nhà nước, ví dụ như nhiệm vụ quan trọng nhất của Thanh Sơn với tư cách công dân là lòng trung thành. Anh sẽ không đặt lợi ích của bất kỳ nhà nước khác trên lợi ích của riêng mình. Nếu có, nó sẽ là hành vi phản quốc, một tội cực kỳ nghiêm trọng. Ở Việt Nam chế độ quân sự là bắt buộc. Nhưng một số quốc gia khác, thì nghĩa vụ này chỉ có trong thời kỳ chiến tranh.

Công dân đa cấp độ

Nếu xét ở vị trí là công dân của Việt Nam, Thanh Sơn có thể không giới hạn ở cấp độ quốc gia, mà anh còn là một công dân của thành phố Hà Nội, đây là một đơn vị chính trị của một quốc gia, có thể tạm gọi là nhà nước trong một nhà nước. Tại Việt Nam, một người là công dân của địa phương nơi người đó cư trú. Kể từ khi Thanh Sơn sống ở Hà Nội, anh đồng thời vừa là công dân Việt Nam, vừa là công dân của thành phố Hà Nội.

Thanh Sơn thậm chí có thể là một công dân của nhiều quốc gia. Hai quốc tịch chỉ đơn giản là khi một người là công dân của hơn một quốc gia. Ví dụ, Thanh Sơn có thể là công dân của cả Việt Nam và Lào. Điều này có vấn đề hay không phụ thuộc vào mối quan hệ lâu dài và thân thiện giữa hai nước với nhau đến đâu, điều này cũng hàm nghĩa – hai quốc tịch có thể tạo ra vấn đề nếu hai nước không quá thân thiện. Hãy nhớ rằng, một công dân có nghĩa vụ trung thành với đất nước của mình, vì vậy hai quốc tịch có thể tạo ra xung đột về lòng lòng trung thành.

Công dân và xã hội dân sự
Một công dân có thể có nhiều cấp độ. Ảnh: báo Thanh Niên

Xã hội dân sự có thể được coi như tổ chức đời sống. Đây là hoạt động có tổ chức và các tổ chức trong đó mọi người có quyền lợi và giá trị tham gia chung. Xã hội dân sự không dựa trên lợi nhuận kinh doanh hoặc chính phủ. Xã hội dân sự, thay vào đó, ở giữa khu vực công và khu vực tư nhân. Trong thực tế, một số gọi nó là khu vực thứ ba. Ví dụ về tổ chức đời sống có sự tham gia của các tổ chức và các tổ chức – chẳng hạn như các hiệp hội doanh nghiệp – tổ chức từ thiện, đoàn thể, các phong trào xã hội, các tổ chức cộng đồng và các nhóm vận động chính trị.

Xã hội dân sự cũng có thể được xem như là một thành phần cần thiết của một tổ chức “xã hội tốt đẹp”. Tuy nhiên, sự tham gia dân sự tích cực trong các hiệp hội công dân có thể hỗ trợ một xã hội dân chủ, tự do chỉ khi các thành viên của các hiệp hội dân sự có những giá trị chung về lợi ích lẫn mục tiêu. Dù thế, một xã hội dân sự mạnh mẽ không nhất thiết dẫn đến một xã hội dân chủ, tự do và công bằng. Tất nhiên, một số tổ chức dân sự có thể hỗ trợ bạo lực, hủ tục và các giá trị phản diện khác.

Công dân và xã hội dân sự
Xã hội dân sự là nơi cho phép công dân được quyền tham chính.

Cuối cùng, xã hội dân sự có thể được xem như là một diễn đàn để thảo luận công khai, tranh luận và cân nhắc. Các cơ quan, tổ chức tạo nên xã hội dân sự, cung cấp một nơi mà các thành viên có quyền lợi và giá trị tương tự có thể gặp gỡ, thảo luận và tranh luận về những vấn đề lớn trong ngày, bao gồm cả các vấn đề xã hội và chính sách công. Ví dụ, Thanh Sơn là một đại lý bất động sản thuộc về một hiệp hội bất động sản, nơi anh và các thành viên khác sẽ tranh luận về vấn đề vô gia cư trong cộng đồng và những gì có thể được thực hiện để cung cấp nhà ở giá cả phải chăng.

Tầm quan trọng của xã hội dân sự

Xã hội dân sự là cách thức mà chúng ta có thể tham gia cùng với những người cùng chí hướng và cố gắng định hình xã hội theo những cách mà họ tin rằng nó phải được định hình. Điều này có thể có nghĩa là tình nguyện tại một bệnh viện địa phương thông qua một tổ chức hoặc nhà thờ, hoặc phản đối một hành động chính phủ. Xã hội dân sự cũng được hiểu như là cách thức giúp đỡ một thành viên mới gia nhập hội nghề nghiệp, thông qua một dự án/ chương trình được cung cấp bởi hiệp hội chuyên nghiệp. Và nó cũng có thể có nghĩa là tham gia xây dựng khu phố địa phương hoặc xây dựng phong trào cộng đồng mạnh hơn bằng cách tham gia một giải đấu thể thao, dự án nông nghiệp hữu cơ cho cộng đồng. Đó là sự tham gia của công dân và sự tham gia thông qua tổ chức đời sống dẫn đến một xã hội dân sự và các lợi ích mà có thể được bắt nguồn từ nó.

La Nghi (#XHDS)